nieuwsbrief van logopedie – Mondademing

Geplaatst op vrijdag 4 oktober 2019

Mondademing

Stilstaan bij je mond

‘Je mond is de hele dag bezig; eten, drinken, praten, zonder woorden iets duidelijk maken, huilen…Je denkt er niet bij na hoe je je mond gebruikt en dat hoeft gelukkig ook niet altijd: meestal gaat het automatisch goed.’

Er bestaan mondgewoonten bij kinderen die problemen kunnen geven. Één van deze mondgewoonten is mondademen. Deze afwijkende mondgewoonte komt vaak voor. Wist u dat mondademen nadelige gevolgen kan hebben voor uw kind?
In deze nieuwsbrief willen we u informeren over wat deze mondgewoonte inhoudt en wat er aan gedaan kan worden.

Voor de ademhaling kunnen wij gebruik maken van de mond en neus. De mond gebruiken we als we snel en diep moeten ademen, bijvoorbeeld bij het sporten. Maar bij een rustige ademing is de neus het meest geschikt.

Hoe ontstaat mondademing?

Er zijn verschillende mogelijkheden:
* Moeilijkheden bij het op elkaar houden van de lippen. De bovenlip kan te kort zijn, maar ook door duimzuigen kunnen de boventanden naar voren staan waardoor de bovenlip moeilijk over de tanden gehouden kan worden. De bovenkaak steekt dan (sterk) naar voren.
* Door een neusverkoudheid is langdurige neusverstopping ontstaan waardoor het moeite kost om door de neus te ademen.
* De neus kan ook slecht doorgankelijk zijn door bijvoorbeeld een grote neusamandel of een scheef neustussenschot.

Waarom is neusademing beter?

* De neus bevochtigt en verwarmt de binnenkomende lucht zodanig dat het in onze keel en luchtwegen niet meer prikkelend kan werken. Onze keel droogt daarom ook niet meer uit en zo is er minder kans op heesheid en verkoudheid. Daarnaast vermindert hierdoor de kans op ontstekingen.
* De neusdoorgang is nauwer dan de monddoorgang. Hierdoor kost het meer inspanning om door de neus te ademen. Er wordt dan meer gebruik gemaakt van de ademhalingsspieren (buikspieren) zodat de lichaamshouding verbetert.
* Neusademing bevordert de af- en aanvoer van slijm in de neus- en mondholte. Hierdoor kan voorkomen worden dat er langdurige neusverstopping of gehoorproblemen ontstaan.
* Het reukvermogen wordt bevorderd doordat de adem door de neus gaat en niet door de mond.
* Neusademing vermindert de kans op kaak- en gebitsafwijkingen doordat de tong niet onderin de mond ligt, maar tegen het gehemelte. Ook heeft het speeksel, dat vrijkomt bij neusademing, een reinigende werking waardoor de kans op gaatjes vermindert.
* Neusademing activeert de spieren van lippen, tong en wangen waardoor de kans op slissen, onduidelijk spreken of afwijkend slikgedrag kleiner is.

 

Het aanleren van de neusademing

‘Open mond? Niet gezond!’

Mondademing is een hardnekkige gewoonte die, alleen door er dagelijks aandacht aan te besteden, afgeleerd kan worden. Het vereist wel motivatie en het kan een aantal weken duren voordat er resultaat zichtbaar is. Let bij het oefenen op de volgende punten:
* Allereerst moet het eventuele duim-, vinger- of speenzuigen afgeleerd worden.
* Vervolgens doet u samen met uw kind de onderstaande lipoefeningen om de spieren steviger te maken.
* Daarna doet u samen met uw kind de onderstaande neusademingsoefeningen.

Lipoefeningen

Deze oefeningen zijn bedoeld om de lipspieren te verstevigen. Doe alle oefeningen 10 keer achter elkaar of houd ze 10 seconden aan. U kunt de oefeningen eventueel samen voor de spiegel doen.

* Zeg de volgende klanken terwijl je heel overdreven je lippen beweegt:
poe-pie-poe-pie
puu-pee-puu-pee
paa-poe-paa-poe
paa-poe-paa-poe-pie-poe
puu-paa-pee-puu-paa-pee
* Doe een sirene na terwijl je heel overdreven je lippen beweegt:
té-tuu-té-tuu
taa-toe-taa-toe
* Doe een muisje na terwijl je heel overdreven je lippen beweegt:
mie-noe-mie-noe
mie-muu-mie-muu
* Kusjes geven in de lucht
* Rondjes blazen op een ruit/spiegel
* Maak een poezensnor; houd een rietje of potlood vast tussen de bovenlip en de neus
* Doe je lippen over je tanden heen
* Doe de bovenlip over de onderlip
* Doe de onderlip over de bovenlip
* Doe een boze hond na en laat je tanden zien
* Doe een knoop aan een touwtje áchter de lippen en vóór je tanden. Trek voorzichtig aan het touwtje. Kunnen de lippen de knoop vasthouden? Dit spelletje kan ook met z’n tweeën: twee knopen aan een touwtje. Wie z’n lippen zijn het sterkst?
* Pak 2 flessen, touw en 2 knopen. Bind een stuk touw met een knoop aan een fles. Doe beide de knoop áchter de lippen en vóór de tanden. Til de fles op. Je kunt de oefening moeilijker maken door steeds iets meer water in de fles te doen. Wie kan dit het langst volhouden en/of wie kan het meeste water met zijn lippen optillen?

Neusademingsoefeningen

Het is belangrijk om voor de oefeningen altijd eerst de neus snuiten; één neusgat dichtdrukken en door het andere gat zachtjes blazen. Houd de lippen daarbij op elkaar.

* Zet een koud spiegeltje onder je neus en blaas lucht door de neus tegen het spiegeltje. Het spiegeltje beslaat nu.
* Ruiken. Houd de lippen losjes op elkaar, ruik en adem dan uit door de neus. Je kunt aan van alles ruiken; bloemen, levensmiddelen etc. Een spelletje: ogen dicht, wat ruik je?
* Adem met korte snufjes in en uit door je neus.
* Nazeggen van woorden en zinnen. Na elk woord of elke zin de lippen 5 seconden stevig op elkaar houden.
Tom…. Boem… Een mooie bloem…
Pim… Bam … Heb jij een kam?…
Tim… Boom … Ik zie een boom…
Sim… Bam… Een schaap en een lam…
Sam… Bim… Wij gaan naar gym…
* Zeg leuke versjes na of vertel bij (prenten)boeken. Om de beurt een zinnetje bedenken bij een plaatje. Houd de lippen op elkaar als je klaar bent met praten.
* Een liedje neuriën (mmmmmm).
* Houd een spatel, papiertje of een hangertje van een ketting vast tussen de lippen (dus niet tussen je tanden) tijdens bijvoorbeeld: televisie kijken, kleuren, puzzelen of tijdens het voorlezen.

Nog enkele adviezen

U kunt het beste iedere dag even oefenen. Niet te lang achter elkaar, maar bijvoorbeeld in het begin 3 keer 1 minuut per dag en dit daarna uitbreiden.
Geef de training een vaste plaats in het dagschema, bijvoorbeeld na het avondeten of tandenpoetsen.
Als geheugensteuntje kunt u tekeningen of stickers op de spiegel, bij het bed of op de tas plakken.
Geef een compliment bij ieder stapje dat bereikt wordt en probeer vol te houden (ook na een verkoudheid)!

Wanneer u vragen heeft na het lezen van deze nieuwsbrief dan kunt u contact met ons opnemen.

Veel succes!

De logopedisten van Logopedie op Scholen Lelystad
info@logopedieopscholenlelystad.nl